Göz teması kurma, sosyal gelişimin önemli bir parçasıdır; ancak tek başına yetersiz göz teması otizm spektrum bozukluğu (OSB) tanısı koydurulabilecek bir kriter değildir.
Normal gelişimde göz teması:
- Yenidoğanlar doğumdan itibaren yüzlere ilgi gösterir
- 2–3 ayda sosyal gülümseme ve göz teması belirginleşir
- 6 ayda tanıdık yüzlere yoğun ilgi, yabancıya çekinme başlayabilir
Göz temasını azaltan başka nedenler de var:
- Görme sorunu (katarakt, şaşılık)
- İşitme güçlüğü
- Çekingenlik / yüksek uyarı eşiği
- Yorgunluk veya hastalık dönemleri
OSB bağlamında değerlendirme:
Göz teması eksikliği, diğer işaretlerle birlikte değerlendirildiğinde anlamlı hale gelir: isime tepki vermeme, işaret etmeme, taklit etmeme, kazanılmış becerilerin yitirilmesi.
Ne yapmalısınız?
Bebeğinizin göz temasından kaçındığını hissediyorsanız ve buna ek sosyal iletişim kaygılarınız varsa, pediatristinize açıkça anlatın. Gerekirse M-CHAT-R taraması (Modifiye Otizm Kontrol Listesi — Revize) uygulanır; erken değerlendirme her zaman daha iyidir.
Kaynak: AAP Autism Screening; CDC Act Early 2022.